تمبر
-
وضعیتمُهر نخورده / بی باطل
-
نوع تمبرمناسبتی و یادبودی
-
کشور
مار زنگی در تاریخ سیاسی آمریکا فقط یک جانور بومی نیست؛ این خزنده از میانه سده هجدهم به یکی از نمادهای شناختهشده مقاومت مستعمرهنشینان آمریکای شمالی در برابر سلطه بریتانیا تبدیل شد. تصویر ماری که آماده حمله است، همراه با شعار مشهور «Don't Tread on Me» به معنای «پا روی من نگذار»، پیامی روشن داشت: اگر به من تعرض کنی، از خود دفاع خواهم کرد. تمبر 6 سنت آمریکا با عنوان «نخستین پرچم نیروی دریایی آمریکا، ۱۷۷۵» (First Navy Jack, 1775)، این نماد سیاسی را در قالب یکی از انتشارهای مجموعه پرچمهای تاریخی آمریکا ثبت کرده است؛ مجموعهای که در چهارم ژوئیه ۱۹۶۸، همزمان با روز استقلال ایالات متحده، منتشر شد.
عدد 13 نوار سرخ و سفید به سیزده مستعمرهای اشاره دارد که در جریان انقلاب آمریکا علیه سلطنت بریتانیا متحد شدند و بعدها نخستین ایالتهای ایالات متحده را تشکیل دادند. ترکیب مار و شعار نیز معنایی فراتر از یک نشان نظامی داشت: مار زنگی نماد هشیاری و دفاع از خود بود و هشدار میداد که تعرض به مستعمرهها با واکنش روبهرو خواهد شد. در این تصویر، پرچم به بیانیهای سیاسی درباره استقلال و مقاومت تبدیل میشود.
پیشینه استفاده سیاسی از تصویر مار زنگی به سال ۱۷۵۴ بازمیگردد؛ زمانی که بنجامین فرانکلین (Benjamin Franklin) در روزنامه پنسیلوانیا گازت (Pennsylvania Gazette) کاریکاتوری با عنوان «Join, or Die» به معنای «متحد شوید یا نابود شوید» منتشر کرد. در آن تصویر، مار زنگی به چند قطعه تقسیم شده بود که هر قطعه نماینده یکی از مستعمرههای آمریکایی بود. پیام فرانکلین در آن زمان ضرورت اتحاد مستعمرهها برای مقابله با تهدیدهای مشترک بود. با آغاز انقلاب آمریکا، تصویر مار بهتدریج معنایی تازه یافت و به نشانهای از استقلالطلبی، ایستادگی در برابر قدرت سلطنتی و دفاع از آزادی مستعمرهها تبدیل شد.
یکی از مهمترین پرچمهای مرتبط با این نماد، پرچم گادسدن (Gadsden Flag) است که نام خود را از کریستوفر گادسدن (Christopher Gadsden)، نماینده کارولینای جنوبی، گرفته است. این پرچم زمینهای زردرنگ داشت و مار زنگی پیچخوردهای را در حالت آماده حمله همراه با همان شعار مشهور نشان میداد. گادسدن در فوریه ۱۷۷۶ این طرح را به کنگره ایالتی کارولینای جنوبی ارائه کرد.
عنوان تمبر به نیروی دریایی قارهای آمریکا (Continental Navy) اشاره دارد؛ نیرویی که در جریان انقلاب و برای مقابله با قدرت دریایی بریتانیا شکل گرفت. کنگره قارهای در ۱۳ اکتبر ۱۷۷۵ تصمیم به تأسیس نیروی دریایی گرفت و این تاریخ بعدها بهعنوان سالروز نیروی دریایی ایالات متحده شناخته شد. در آن دوره، کشتیها و ناوهای آمریکایی به پرچمهایی نیاز داشتند که هویت و وابستگی آنان را مشخص کند. در اسناد مربوط به سال ۱۷۷۶، از پرچمی راهراه با عنوان «strip'd jack» یاد شده است.
این طرح بعدها جایگاهی ماندگار در سنت دریایی آمریکا پیدا کرد. در سالهای ۱۹۷۵ و ۱۹۷۶، همزمان با دویستمین سالگرد انقلاب آمریکا، نیروی دریایی این کشور استفاده از پرچم مار زنگی را برای مدتی جایگزین پرچم اتحادیه دریایی کرد. در سال ۲۰۰۲ نیز دستور استفاده از آن روی کشتیهای نیروی دریایی در دوره جنگ جهانی علیه تروریسم صادر شد. این بازگشتهای تاریخی نشان میدهد که پرچم مزبور، فارغ از اختلافنظر درباره استفاده دقیق آن در سال ۱۷۷۵، به نمادی شناختهشده از ریشههای انقلابی و سنت استقلالطلبانه نیروی دریایی آمریکا تبدیل شده است.
تمبر در ابعاد ۴۰ × ۲۵ میلیمتر طراحی شده و دندانهبندی آن از نوع خطی با اندازه ۱۱ است. چاپ آن با ترکیبی از چاپ لیتوگرافی و چاپ فرورفته (Recess) انجام گرفته و اداره حکاکی و چاپ ایالات متحده مسئول تولید آن بوده است. کاغذ تمبر دارای نشان فسفری یا نشان شناسایی پستی (Tagging) است و واترمارک ندارد. طراحی اثر را رابرت جی. جونز و رابرت جی. کولین پدر انجام دادهاند. ارزش اسمی آن شش سنت و تیراژ انتشارش ۲۲۸ میلیون و ۴۰ هزار قطعه بوده است.
برای مجموعهداران، این تمبر از آن جهت اهمیت دارد که یکی از نمادهای شاخص انقلاب آمریکا را در کنار دیگر پرچمهای تاریخی این کشور ثبت میکند. تصویر مار زنگی، شعار هشدارآمیز و سیزده نوار سرخ و سفید، سه عنصر اصلی آن هستند که هر یک به بخشی از تاریخ استقلال و شکلگیری هویت سیاسی ایالات متحده اشاره دارند. این تمبر همچنین فرصتی برای بررسی تفاوت میان پرچم گادسدن، پرچمهای نیروی دریایی قارهای و روایتهای تاریخی شکلگیری نمادهای ملی آمریکا فراهم میکند.
شما میتوانید این تمبر را در سبد خرید به آلبوم مجموعه تمبر خود اضافه کنید.