در تاریخ علم شوروی، نام آبرام فئودوروویچ یوفه (Abram Fedorovich Ioffe) با شکل‌گیری و گسترش مکتب فیزیک در روسیه و اتحاد جماهیر شوروی پیوند خورده است. تمبر یادگاری منتشرشده در ۲۹ اکتبر ۱۹۸۰، به مناسبت صدمین سال تولد این دانشمند، بخشی از مجموعه‌ای است که سالگرد تولد و درگذشت چهره‌های شناخته‌شده را در قالب تمبر ثبت می‌کرد.

یوفه در ۱۸۸۰ متولد شد و در سال‌های فعالیت علمی خود در حوزه‌های مختلف فیزیک، از جمله فیزیک جامدات و الکتریسیته، پژوهش کرد. اهمیت تاریخی او تنها به نتایج پژوهش‌های شخصی محدود نمی‌شود؛ او در ایجاد زیرساخت‌های علمی و پرورش نسل جدیدی از فیزیکدانان نیز نقش داشت. به همین دلیل، نام او در تاریخ نهادهای علمی شوروی و روند توسعه فیزیک مدرن در این کشور جایگاه قابل توجهی پیدا کرد.

یکی از جنبه‌های مهم زندگی علمی یوفه، ارتباط او با مؤسسه فیزیک و فناوری لنینگراد بود؛ نهادی که بعدها به یکی از مراکز شناخته‌شده پژوهش‌های فیزیک در شوروی تبدیل شد. او در محیط علمی‌ای فعالیت می‌کرد که در آن، پژوهش بنیادی و تربیت دانشمندان جوان در کنار یکدیگر دنبال می‌شد. همین وجه آموزشی و سازمان‌دهنده فعالیت او باعث شد تأثیرش بر جامعه علمی شوروی فراتر از یک پژوهشگر منفرد باشد.

تمبر از نظر تصویری بر معرفی شخصیت علمی یوفه تمرکز دارد. حضور چهره دانشمند در یک ترکیب‌بندی رسمی، رویکرد رایج تمبرهای یادبود شوروی برای بزرگداشت شخصیت‌های علمی را بازتاب می‌دهد. انتخاب رنگ‌های زرد و قهوه‌ای نیز به اثر حال‌وهوایی کلاسیک می‌دهد و در کنار تکنیک فتوگراور، امکان ایجاد درجات مختلف سایه و جزئیات چهره را فراهم کرده است. طراحی اثر توسط آ. شچدرین (A. Shchedrin) انجام شده است.

از نظر فنی، این قطعه در ابعاد ۲۸ × ۴۰ میلی‌متر تولید شده و از کاغذ روکش‌دار بدون فیلیگران استفاده می‌کند. دندانه‌بندی ۱۱½ کلوخ‌شکن یکی از ویژگی‌هایی است که در بررسی نمونه فیزیکی می‌تواند برای تشخیص و مقایسه نسخه‌ها مورد توجه قرار گیرد. تیراژ انتشار نیز ۴ میلیون و ۴۰۰ هزار قطعه بوده است و ارزش اسمی آن ۴ کوپک تعیین شده بود.

برای مجموعه‌داران، این تمبر در چند مسیر موضوعی قابل بررسی است: فیزیکدانان، تاریخ علم، دانشمندان شوروی و سالگردهای علمی. علاوه بر تصویر شخصیت، خودِ مناسبت صدمین سال تولد یوفه نیز جایگاه این قطعه را در مجموعه‌های مربوط به تاریخ علم مشخص می‌کند.

این انتشار یادبود، تصویری از شیوه بزرگداشت دانشمندان در فرهنگ رسمی شوروی ارائه می‌دهد و نام یوفه را در قالب یک سند کوچک فیلاتلیک به نسل‌های بعد منتقل کرده است. تمبر ۴ کوپکی سال ۱۹۸۰، از این منظر، پیوندی میان تاریخ فیزیک، نهادهای علمی شوروی و سنت انتشار تمبرهای شخصیت‌محور ایجاد می‌کند.

شما می‌توانید همین تمبر را در سبد خرید خود به آلبوم مجموعه تمبر خود اضافه کنید.