تمبر
-
نوع تمبرمناسبتی و یادبودی
-
وضعیتمُهر خورده / باطله
-
کشور
در تاریخ هنر مسیحی، برخی از مهمترین لحظات نه در میدان جنگ و نه در کاخ پادشاهان، بلکه در دیدارهای ساده و انسانی به تصویر درآمدهاند. یکی از این لحظات، ملاقات دو بانو است که هر یک به شکلی با سرنوشت دینی جهان مسیحیت پیوند خوردهاند: مریم مقدس و الیزابت مادر حضرت یحیی تعمیددهنده. تمبر کریسمس سوئد در سال ۱۹۷۶ این صحنه را از دل یک اثر هنری قرون وسطایی بیرون آورده و به یکی از موضوعات مجموعه یادبودی کریسمس تبدیل کرده است.
موضوع این تصویر در سنت مسیحی با عنوان ملاقات حضرت مریم با الیزابت (The Visitation) مادر حضرت یحیی، شناخته میشود و روایت آن در انجیل لوقا، فصل نخست، آیات ۳۹ تا ۵۶ آمده است.
مطابق این روایت پیشگفته، پس از آنکه فرشته جبرئیل به حضرت قدیسه مریم بشارت داد که فرزندش عیسی مسیح خواهد بود، ایشان برای دیدار خویشاوند خود، الیزابت، به منطقهای کوهستانی در یهودیه سفر کرد. الیزابت نیز در آن هنگام باردار بود و فرزندش همان کسی بود که بعدها در سنت مسیحی با نام یحیی تعمیددهنده (John the Baptist) شناخته شد.
این دیدار در الهیات مسیحی اهمیت ویژهای دارد؛ زیرا در آن، دو روایت تولد به یکدیگر پیوند میخورند: تولد عیسی مسیح و تولد یحیای تعمیددهنده. هنگامی که مریم به الیزابت سلام میکند، کودک در رحم الیزابت به حرکت درمیآید و الیزابت با الهام روحالقدس، مریم را مادر خطاب میکند. به این ترتیب، پیش از آنکه عیسی مسیح متولد شود، جایگاه ایشان در روایت انجیل به رسمیت شناخته میشود. این صحنه در سنت مسیحی نشانهای از ایمان، بشارت و تحقق وعده الهی به شمار میرود.
یکی از مهمترین مفاهیم مرتبط با این واقعه، مَگنیفیکات (Magnificat) است؛ سرود ستایش مریم که پس از سخنان الیزابت در انجیل لوقا آمده است. این سرود با عبارت «جان من خداوند را میستاید» آغاز میشود و در آن مریم از عظمت خداوند، رحمت او و دگرگونی جایگاه فرودستان سخن میگوید. در سنت کلیسایی، مگنیفیکات جایگاهی برجسته در نیایشهای روزانه دارد و از شناختهشدهترین سرودهای کتاب مقدس محسوب میشود.
ارتباط این واقعه با کریسمس نیز از همین ترتیب روایی سرچشمه میگیرد. ملاقات مریم و الیزابت خود صحنه تولد مسیح نیست، بلکه بخشی از رویدادهای پیش از میلاد است؛ زمانی که بشارت تولد مسیح اعلام شده، اما هنوز ولادت او رخ نداده است. ازاینرو، انتخاب این موضوع برای مجموعه کریسمس ۱۹۷۶ سوئد، بهجای نمایش مستقیم صحنه تولد در بیتلحم، توجه مخاطب را به مراحل آغازین روایت میلاد مسیح جلب میکند.
منبع تصویری تمبر، یک کتاب دعای مصور اتریشی متعلق به اواخر قرن پانزدهم است. در آن دوره، کتابهای نیایش برای کلیسا و استفاده شخصی، گاهی با نگارههای رنگی و تزئینات ظریف آراسته میشدند. این تصاویر تنها جنبه تزئینی نداشتند؛ بلکه به مؤمنان کمک میکردند داستانهای کتاب مقدس و مفاهیم دینی را بهصورت بصری دنبال کنند. استفاده از چنین نگارهای در تمبر، پیوند میان هنر کتابآرایی قرون وسطی و فرهنگ تصویری معاصر را نشان میدهد.
این تمبر در ۱۷ نوامبر ۱۹۷۶ با ارزش اسمی ۱ کرون منتشر شد. چاپ آن به روش گراور انجام گرفت؛ روشی که امکان بازآفرینی طیفهای رنگی و جزئیات ظریف آثار هنری را فراهم میکند. ابعاد 27 × 44 میلیمتر و دندانهبندی عمودی 13¾ نیز از مشخصات فنی این تمبر هستند. تیراژ آن به بیش از هشت میلیون قطعه رسید و در کنار دیگر تمبرهای مجموعه کریسمس همان سال، بخشی از مجموعهای با موضوع نگارگری مذهبی قرون وسطی را تشکیل داد.
این اثر، علاوه بر ارتباط با مناسبت کریسمس، نمونهای از انتقال روایت کتاب مقدس از صفحات کتاب دعای قرون وسطایی به رسانهای کوچک و عمومی است؛ روایتی که در آن ایمان حضرت مریم، برکت الیزابت و بشارت تولد مسیح در یک صحنه به هم میرسند.
شما میتوانید همین تمبر را در سبد خرید به آلبوم مجموعه تمبرهای خود اضافه کنید.