تمبر
-
وضعیتمُهر خورده / باطله
-
نوع تمبررسمی و دولتی
-
کشور
در تاریخ پادشاهی عراق، نام ملک فیصل دوم (King Faisal II) با یکی از دورههای پرتحول سلطنت هاشمی پیوند خورده است. او تنها سه سال داشت که پس از مرگ پدرش، ملک غازی، در آوریل ۱۹۳۹ به پادشاهی رسید. تمبر ۱۴ فلسی عراق که در اول ژوئیه ۱۹۴۹ منتشر شد، تصویری از این پادشاه جوان را در دورانی ثبت میکند که هنوز اداره امور سلطنت در اختیار نایبالسلطنه بود.
فیصل دوم در ۲ مه ۱۹۳۵ در بغداد متولد شد. پدرش، ملک غازی، در پی یک سانحه رانندگی درگذشت و با انتقال سلطنت به فرزند خردسالش، عموی او، شاهزاده عبدالاله، مسئولیت نیابت سلطنت را بر عهده گرفت. این وضعیت تا سال ۱۹۵۳ ادامه داشت؛ زمانی که فیصل به سن قانونی رسید و تاجگذاری رسمی او انجام شد. بنابراین، هنگام انتشار این تمبر در سال ۱۹۴۹، عراق همچنان تحت نظام پادشاهی هاشمی اداره میشد و فیصل، با وجود برخورداری از عنوان پادشاه، هنوز شخصاً زمام امور کشور را در دست نداشت.
این پرتره را باید در چارچوب سنت تصویری تمبرهای سلطنتی عراق بررسی کرد. درج چهره پادشاه بر روی تمبرهای پستی، علاوه بر معرفی مقام رسمی حاکم کشور، راهی برای ثبت هویت سیاسی و استمرار دودمان سلطنتی در ارتباطات روزمره بود. در این انتشار، تصویر فیصل دوم موضوع اصلی تمبر است و عنوان سری نیز مستقیماً به نام او اختصاص دارد. رنگ قهوهای زیتونی، زمینهای متمایز برای این پرتره فراهم کرده و ارزش اسمی ۱۴ فلس، آن را در میان ارزشهای مختلف مجموعه پستی آن دوره قرار میدهد.
از نظر تاریخ انتشار، این تمبر به دومین مجموعه پستی ملک فیصل دوم تعلق دارد که انتشار آن از سال ۱۹۴۸ آغاز شده بود. ارزش ۱۴ فلس در اول ژوئیه ۱۹۴۹ به این مجموعه اضافه شد. این مجموعه بخشی از دورهای است که تمبرهای عراق بهتدریج چهره پادشاه جوان را در ارزشهای مختلف پولی به مخاطبان معرفی میکردند. در نتیجه، بررسی این انتشار در کنار نمونههای دیگر همان دوره، امکان شناخت تغییرات مجموعههای پستی عراق در سالهای پیش از تاجگذاری فیصل را فراهم میکند.
از جنبه فنی، ابعاد ۲۱ × ۲۴ میلیمتری و دندانهبندی ۱۱½ × ۱۲ از مشخصات این تمبر هستند. روش چاپ آن در اطلاعات فنی با عنوان «رسس» ثبت شده که به چاپ گود (Recess Printing) اشاره دارد؛ روشی که در آن نقش از طریق بخشهای فرورفته سطح چاپ به کاغذ منتقل میشود. این شیوه در تولید بسیاری از تمبرهای کلاسیک و سلطنتی کاربرد داشته و از نظر بررسی شیوههای چاپ، بخشی از مشخصات قابل توجه این انتشار محسوب میشود.
از منظر تمبرشناسی، این نمونه برای مطالعه تمبرهای سلطنتی خاورمیانه، تاریخ پادشاهی هاشمی عراق و مجموعههای اختصاصی ملک فیصل دوم اهمیت دارد. همچنین قرارگرفتن آن در مجموعه تمبرهای سالهای ۱۹۴۸ تا ۱۹۵۱، امکان مقایسه تصویر پادشاه در دوره کودکی و نوجوانی را با انتشارهای بعدی فراهم میکند.
تمبر ۱۴ فلسی عراق، سند کوچکی از دورهای است که سلطنت فیصل دوم هنوز زیر نظر نایبالسلطنه اداره میشد. این تصویر، پیش از تاجگذاری رسمی و سالهای پایانی حکومت او، بخشی از تاریخ کوتاه اما مهم آخرین پادشاه عراق را در خود حفظ کرده است.
شما میتوانید همین تمبر را در سبد خرید خود به آلبوم مجموعه تمبر خود اضافه کنید.