تمبر
-
وضعیتمُهر نخورده / بی باطل
-
نوع تمبرمناسبتی و یادبودی
-
کشور
در نگاه نخست ممکن است عنوان این تمبر، مخاطب را به یاد مسابقات اسکی زمستانی و پیستهای برفی بیندازد؛ اما موضوع آن ورزشی متفاوت است که میدان رقابتش نه کوهستان، بلکه سطح آب است. تمبر یادبود مسابقات قهرمانی جهان اسکی روی آب فرانسه در سال ۱۹۶۳، به رقابتهایی اختصاص دارد که در شهر ویشی برگزار شدند. تصویر یک اسکیباز آبی در جریان مسابقه اسلالوم، محور اصلی طراحی این اثر را تشکیل میدهد و بهخوبی ماهیت پرتحرک این رشته ورزشی را نشان میدهد.
اسکی روی آب در دهههای نخست قرن بیستم شکل گرفت. این رشته از تلاش اسکیبازانی پدید آمد که میخواستند مهارت حرکت با اسکی را از محیط برفی به سطح آب منتقل کنند. توسعه قایقهای موتوری و افزایش توان آنها در کشیدن ورزشکار، به گسترش این فعالیت و تبدیلشدنش به یک رشته رقابتی کمک کرد. نخستین مسابقات محلی در سال ۱۹۳۶ برگزار شدند و از سال ۱۹۴۹ رقابتهای بینالمللی گستردهتری شکل گرفتند. در دهه ۱۹۶۰، اسکی روی آب دیگر صرفاً تفریحی محدود نبود و به ورزشی سازمانیافته با مسابقات جهانی تبدیل شده بود.
پنجمین دوره مسابقات قهرمانی جهان اسکی روی آب در سال ۱۹۶۳ در ویشی، واقع در منطقه آلیر فرانسه، برگزار شد. بر اساس اطلاعیه رسمی اداره پست فرانسه، حدود ۱۲۰ ورزشکار زن و مرد از ۲۶ کشور در این رقابتها حضور داشتند. چنین مشارکتی نشاندهنده گسترش جغرافیایی این رشته و افزایش جایگاه مسابقات جهانی آن در تقویم ورزشی بینالمللی بود. انتخاب ویشی نیز با توجه به برخورداری این شهر از پهنه آبی مناسب برای فعالیتهای ورزشی و امکانات مرتبط با گردشگری آبی اهمیت داشت.
در تصویر تمبر، ورزشکار در رشته اسلالوم به نمایش درآمده است. در این ماده، اسکیباز با کشیدهشدن توسط قایق موتوری، باید از میان شناورهای نشانهگذاریشده در مسیر عبور کند. کنترل تعادل، سرعت واکنش و هماهنگی حرکات بدن در این رقابت نقش اساسی دارند. مسابقات اسکی روی آب در آن دوره سه ماده اصلی داشتند: اسلالوم، حرکات نمایشی و پرش. در بخش حرکات نمایشی، ورزشکار باید در مدتزمان مشخص مجموعهای از حرکات فنی را اجرا میکرد و در پرش، مسافت طیشده پس از عبور از سکوی مخصوص معیار رقابت بود.
پیر گاندون، طراح و حکاک این تمبر، بهجای استفاده از نمادهای عمومی ورزش، مستقیماً لحظه اجرای یک رشته تخصصی را انتخاب کرده است. این انتخاب باعث میشود موضوع انتشار بدون نیاز به توضیحات طولانی قابل تشخیص باشد. قالب افقی تمبر نیز با حرکت و امتداد مسیر ورزشکار تناسب دارد. ترکیب رنگی اثر در کنار خطوط طراحی، فضای پویای رقابت را به تصویر میکشد.
از نظر فنی، چاپ به روش گراور انجام شده است؛ روشی که در آن تصویر از طریق حکاکی روی صفحه فلزی به کاغذ منتقل میشود. پیر گاندون علاوه بر طراحی، مسئولیت حکاکی اثر را نیز بر عهده داشته است. نبود واترمارک و دندانهبندی ۱۳ از مشخصات قابل توجه این انتشار هستند. تیراژ بیش از ششونیم میلیون قطعه نیز نشاندهنده توزیع گسترده تمبر در شبکه پستی فرانسه است.
تمبر در ۳۱ اوت ۱۹۶۳ در ویشی برای نخستین روز انتشار عرضه شد و از دوم سپتامبر همان سال در سایر دفاتر پستی فرانسه در دسترس قرار گرفت. اعتبار استفاده پستی آن نیز تا ۹ مه ۱۹۶۴ ادامه داشت. از منظر تمبرشناسی، این اثر در مجموعههای مرتبط با تاریخ ورزشهای آبی، مسابقات قهرمانی جهان و تاریخچه اسکی روی آب جایگاه موضوعی مشخصی دارد.
این انتشار یادگاری، تصویری از مرحلهای مهم در گسترش ورزشهای آبی رقابتی در قرن بیستم است؛ زمانی که اسکی روی آب از یک فعالیت تفریحی به رشتهای بینالمللی با رقابتهای سازمانیافته تبدیل میشد.
شما میتوانید همین تمبر را در سبد خرید خود به آلبوم مجموعه تمبر خود اضافه کنید.