تمبر
-
وضعیتمُهر خورده / باطله
-
نوع تمبررسمی و دولتی
-
کشور
مبر ۳۰ نایه پیسه شیخ احمد بن علی آل ثانی در ۲ سپتامبر ۱۹۶۱ منتشر شد و بخشی از نخستین مجموعه تمبرهای اختصاصی قطر به شمار میرود. اهمیت این مجموعه در تاریخ پست این کشور بسیار زیاد است؛ زیرا پیش از انتشار آن، خدمات پستی قطر عمدتاً با استفاده از تمبرهای بریتانیایی و تمبرهای دارای چاپ اضافی نام قطر و ارزشهای پولی محلی انجام میشد. مجموعه سال ۱۹۶۱ نقطه عطفی بود که در آن تمبرهایی با نام و هویت پستی قطر، بهصورت اختصاصی منتشر شدند.
شخصیت محوری این تمبر شیخ احمد بن علی آل ثانی، پنجمین حاکم قطر، است که از ۲۴ اکتبر ۱۹۶۰ تا سال ۱۹۷۲ حکومت کرد. او پس از کنارهگیری پدرش، شیخ علی بن عبدالله آل ثانی، زمام امور را به دست گرفت و در دورهای حساس از تاریخ قطر، هدایت تحولات سیاسی، اقتصادی و اداری کشور را بر عهده داشت. دوران حکومت او با گسترش فعالیتهای فروش نفت و افزایش درآمدهای حاصل از منابع انرژی همراه بود؛ تحولاتی که ساختار اقتصادی قطر را از اقتصادی متکی بر ماهیگیری، صید مروارید و تجارت سنتی دریایی به سوی اقتصادی مبتنی بر تولید و صادرات نفت سوق داد.
در دوره حکومت شیخ احمد، نهادهای اداری و مالی جدیدی شکل گرفتند. وزارت دارایی در سال ۱۹۶۰ تأسیس شد و در سالهای بعد، سازمانهای دولتی دیگری برای ساماندهی امور اداری، حقوقی و اقتصادی به وجود آمدند. همچنین تشکیل شورای مشورتی قطر و تصویب نخستین قانون اساسی موقت در سال ۱۹۷۰ از تحولات مهم این دوره بود. سرانجام در ۳ سپتامبر ۱۹۷۱، قطر با پایان دادن به پیمان تحتالحمایگی ۱۹۱۶ با بریتانیا، استقلال خود را اعلام کرد.
یکی از مشخصات مهم این تمبر، ارزش اسمی آن است. عبارت ۳۰ نایه پیسه به واحد خرد پولی مربوط به روپیه خلیج فارس اشاره دارد. روپیه خلیج فارس در سال ۱۹۵۹ از سوی دولت هند برای گردش در کشورهای منطقه خلیج فارس منتشر شد و از نظر ارزش پولی با روپیه هند برابری میکرد. در نظام پولی اعشاری آن دوره، هر روپیه به ۱۰۰ پیسه تقسیم میشد و «نایه پیسه» به معنای پیسه جدید بود. بنابراین، ارزش اسمی این تمبر برابر با ۳۰ صدم یک روپیه خلیج فارس است؛ نه واحد پولی مستقلی به نام نایه پیسه یا پول ملی جداگانه قطر. این نظام پولی تا سال ۱۹۶۶ در قطر رواج داشت و پس از آن جای خود را به ریال قطر و دبی داد.
تمبر حاضر در رنگ سبز و با تصویر پرتره شیخ احمد طراحی شده است. طراحی آن را اُ. سی. مورنتی انجام داده و چاپ آن به روش فتوگراور در مؤسسه معتبر Harrison & Sons Ltd. صورت گرفته است. مجموعه قطعی سال ۱۹۶۱، افزون بر پرتره حاکم، در ارزشهای دیگر تصاویری از شاهین، قایق سنتی و تأسیسات نفتی قطر را نیز در بر میگرفت.
ابعاد این تمبر 30 x 25 mm و دندانهبندی آن comb14½ است. این مشخصات در کنار رنگ سبز و تصویر شیخ احمد، به شناسایی این ارزش اسمی در میان دیگر تمبرهای مجموعه کمک میکند.
این تمبر برای مجموعهداران تاریخ پست قطر، تمبرهای خاندان آل ثانی، شخصیتهای سیاسی حوزه خلیج فارس و انتشارهای نخستین دوره تمبرهای کشورهای عربی اهمیت دارد. جایگاه آن در نخستین مجموعه رسمی و دولتی اختصاصی قطر، تصویر حاکم وقت و ارتباط تاریخی آن با دوران گذار قطر از تحتالحمایگی بریتانیا به استقلال، ارزش موضوعی ویژهای به این قطعه میبخشد. همچنین ارزش اسمی آن، سندی از دوره رواج روپیه خلیج فارس در نظام پولی قطر است.
شما میتوانید این تمبر را در سبد خرید به آلبوم مجموعه تمبر خود اضافه کنید.