سکه ۱۰۰ ریالی جمهوری اسلامی ایران با نقش حرم مطهر امام رضا (ع)، یکی از سکههای در گردش اوایل دهه ۱۳۸۰ است که بین سالهای ۱۳۸۲ تا ۱۳۸۵ (۲۰۰۳ تا ۲۰۰۶ میلادی) توسط بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران ضرب شد. این سکه بخشی از مجموعهای است که در آن بناهای مذهبی و تاریخی شاخص ایران بر روی سکههای رایج نقش بستند و علاوه بر کارکرد پولی، جنبهای فرهنگی و هویتی نیز پیدا کردند.
هدف از انتشار این سکه، تأمین نیاز پولی کشور در کنار معرفی یکی از مهمترین اماکن مذهبی ایران بود. انتخاب حرم امام رضا (ع) به عنوان نقش اصلی پشت سکه، جایگاه ویژه این زیارتگاه را در فرهنگ، مذهب و تاریخ ایران به نمایش میگذارد. حرم رضوی در شهر مشهد، بزرگترین مجموعه مذهبی ایران و یکی از مهمترین مراکز زیارتی جهان اسلام است و سالانه میلیونها زائر از داخل و خارج کشور از آن بازدید میکنند.
روی سکه، عبارت «جمهوری اسلامی ایران» در بالاترین بخش قرار گرفته و ارزش اسمی «۱۰۰ ریال» در مرکز نقش بسته است. سال ضرب نیز در پایین سکه دیده میشود. طراحی این بخش با سادگی و تقارن، خوانایی بالایی دارد و از الگوی رایج سکههای در گردش آن دوره پیروی میکند.
پشت سکه، نمایی از حرم مطهر امام رضا (ع) با گنبد طلایی و بخشی از معماری مجموعه آستان قدس رضوی به تصویر کشیده شده است. در پایین تصویر نیز عبارت «حرم امام رضا» نقش بسته است. این طراحی، یکی از زیباترین نقشهای معماری بر روی سکههای رایج جمهوری اسلامی ایران محسوب میشود و ظرافت بالای آن باعث شده است حتی در اندازه کوچک سکه نیز جزئیات بنا بهخوبی قابل تشخیص باشد. این سکه از آلیاژ آلومینیوم-برنز ساخته شده که رنگ طلایی، وزن سبک و مقاومت مناسبی در برابر سایش دارد. این آلیاژ از اوایل دهه ۱۳۸۰ برای تولید بسیاری از سکههای کمارزش جمهوری اسلامی مورد استفاده قرار گرفت.
امروزه این سکه اگرچه دیگر در چرخه پولی کشور کاربردی ندارد، اما به دلیل نقش زیبای حرم رضوی، یکی از محبوبترین سکههای معاصر ایران در میان مجموعهداران به شمار میرود.
