تمبر
-
وضعیتمُهر نخورده / بی باطل
-
نوع تمبررسمی و دولتی
-
کشور
شیر در نشانشناسی اروپایی (European Heraldry) صرفاً تصویر یک حیوان نیست؛ بلکه از دیرباز نماد اقتدار، فرمانروایی، دلاوری و حاکمیت سیاسی بوده است. در بلژیک نیز شیر جایگاهی ویژه در سنت نشانهای سلطنتی و تاریخی دارد. تمبر دو سانتیم بلژیک با عنوان «نشان ملی کوچک» (Small Coat of Arms)، از همین سنت تصویری بهره میگیرد و یکی از نمونههای تمبرهای قطعی این کشور است که بهجای تصویر پادشاه یا یک رویداد تاریخی، بر نمادهای رسمی و نشانشناختی تمرکز دارد.
انتشار این تمبر در ۲۰ ژوئن ۱۹۳۷، در دوران سلطنت لئوپولد سوم (Leopold III)، صورت گرفت. بلژیک در آن زمان یک پادشاهی مشروطه بود و نظام سلطنتی آن پس از استقلال کشور در سال ۱۸۳۰ و استقرار پادشاهی در سال ۱۸۳۱ شکل گرفته بود. نشانهای سلطنتی و ملی در چنین ساختاری صرفاً عناصر تزئینی نبودند؛ آنها بیانگر تداوم دولت، هویت تاریخی و مشروعیت نهادهای سیاسی به شمار میرفتند.
شیر بلژیک در سنت نشانشناسی این کشور با عنوان «شیر بلژیکی» (Belgian Lion) شناخته میشود. این نماد با نشان تاریخی دوکنشین برابانت (Duchy of Brabant) ارتباط دارد. در توصیف رسمی نشان برابانت، شیر سیاهی در زمینهای طلایی قرار دارد که چنگالها و زبان سرخ آن از ویژگیهای مشخص تصویر هستند. این نشان در شکلگیری هویت سلطنتی بلژیک اهمیت پیدا کرد و در ترکیب نشانهای پادشاهی نیز جایگاه ویژهای یافت. البته باید میان نشان ملی کشور، نشان سلطنتی و نسخههای کوچکشده نشان حکومتی تفاوت قائل شد؛ عنوان «نشان ملی کوچک» در این تمبر به یک قالب نشانشناختی مشخص اشاره دارد و نباید آن را با تمام اجزای نشان بزرگ سلطنتی یکسان دانست.
طراح این تمبر ژان مالوو (Jean Malvaux) است؛ هنرمندی که در طراحی شماری از تمبرهای بلژیک در دهه ۱۹۳۰ مشارکت داشت. انتخاب رنگ سبز روشن برای این انتشار، در کنار چاپ تکرنگ، به تصویر حالتی ساده و رسمی میدهد. چنین رویکردی با ماهیت تمبرهای قطعی (Definitive Stamps) سازگار است؛ تمبرهایی که برای استفاده مستمر در خدمات پستی منتشر میشوند و برخلاف تمبرهای یادبود، الزاماً به یک مناسبت یا رویداد محدود نیستند.
از جزئیات قابل توجه این نمونه، وجود یک لکه سفید پیش از پای عقبی شیر است. این ویژگی در توصیف نسخه ارسالی بهعنوان مشخصه شناسایی نمونه شماره ۹۱ ثبت شده است. از نظر تمبرشناسی، چنین تفاوتهای ظریفی میتوانند در بررسی گونههای چاپی و مقایسه نسخههای یک طرح اهمیت داشته باشند؛ بااینحال، صرف مشاهده این لکه برای اثبات یک خطای چاپی ثابت یا کمیابی ویژه کافی نیست.
تمبر با ارزش اسمی ۲ سانتیم، در ابعاد ۲۱ × ۲۵ میلیمتر و به رنگ سبز روشن تولید شده است. روش چاپ آن چاپ برجسته (Typography) و دندانهبندی آن ۱۳½ × ۱۴ است. این تمبر تا ۳۰ ژوئن ۱۹۵۹ اعتبار پستی داشت. برای مجموعهداران، ترکیب موضوع نشانشناسی بلژیک، نماد شیر سلطنتی و جزئیات ظریف تصویر، آن را به نمونهای مناسب برای مجموعههای تاریخ تمبرهای قطعی، نشانهای ملی و جانوران نمادین در هنر heraldic تبدیل میکند.
شما میتوانید این تمبر را در سبد خرید به آلبوم مجموعه تمبر خود اضافه کنید.