تمبر
-
وضعیتمُهر خورده / باطله
-
نوع تمبررسمی و دولتی
-
کشور
۶۳۸ میلیون نسخه؛ این عدد شاید مهمترین سرنخ برای درک جایگاه تمبر ۶ سنت ملکه ویلهلمینا در تاریخ پست هلند باشد. با چنین تیراژی، تصویر ملکه دیگر صرفاً یک پرتره سلطنتی نبود که در مناسبتهای تشریفاتی دیده شود؛ چهره او در مقیاسی گسترده وارد زندگی روزمره مردم شده بود. نامههای شخصی، مکاتبات اداری و مراودات تجاری، همگی میتوانستند حامل همین تصویر باشند. این تمبر به مجموعهای تعلق دارد که هدف آن تأمین نیازهای مستمر خدمات پستی بود؛ ازاینرو در طبقه تمبرهای قطعی قرار میگیرد، نه تمبرهای یادبودی.
تصویر ملکه در این مجموعه با نام نوع وِت یا فت (Veth Type) شناخته میشود؛ نامی که از طراح آن، یان فِت، نقاش، طراح و چهرهنگار هلندی، گرفته شده است. فِت در سال ۱۹۲۵ درگذشت و انتشار تمبرهای این طرح در سالهای بعد ادامه یافت. او پیشتر نیز برای تمبرهای هلند پرترههایی از ویلهلمینا طراحی کرده بود و طرح تازهاش در دهه ۱۹۲۰ به یکی از تصاویر شاخص نظام پستی این کشور تبدیل شد. در این اثر، چهره ملکه موضوع اصلی ترکیببندی است و ارزش اسمی و نوشتههای تمبر در پیرامون آن جای میگیرند؛ تصویری رسمی که بیش از آنکه به یک رویداد خاص اشاره کند، استمرار سلطنت و هویت دولتی هلند را نمایندگی میکند.
در سال انتشار این تمبر، ویلهلمینا نزدیک به سه دهه بود که عنوان ملکه هلند را داشت. او در سال ۱۸۹۰، پس از درگذشت پدرش ویلم سوم، در حالی به سلطنت رسید که هنوز کودک بود؛ به همین دلیل مادرش، ملکه اِما، تا سال ۱۸۹۸ بهعنوان نایبالسلطنه هلند اداره امور را بر عهده گرفت. ویلهلمینا در ۳۱ اوت ۱۸۹۸ رسماً زمام سلطنت را به دست گرفت و تا سال ۱۹۴۸، به مدت پنجاه سال، بر هلند حکومت کرد. بنابراین، پرتره سال ۱۹۲۶ تصویر فرمانروایی جوان و تازهبهسلطنترسیده نیست؛ چهره زنی است که سلطنتش به بخش تثبیتشدهای از تاریخ معاصر هلند تبدیل شده بود.
از نظر فنی، این تمبر با روش گراور یا چاپ گود (Photogravure) تولید شده است. در این شیوه، تصویر از طریق سطوح فرورفته و میزان متفاوت نگهداری مرکب روی کاغذ منتقل میشود و امکان بازتولید جزئیات ظریف تصویر را در تیراژ بالا فراهم میکند. چاپ آن به چاپخانه یوهانس اِنشده سپرده شده بود؛ مؤسسهای باسابقه در شهر هارلم که نقش مهمی در تولید اسکناس، اوراق امنیتی و تمبرهای هلند داشته است. ترکیب روش چاپ گراور با تیراژ بسیار بالا، این قطعه را به نمونهای مناسب برای مطالعه تولید صنعتی تمبر در فاصله دو جنگ جهانی تبدیل میکند.
یکی از مشخصههای مهم این نسخه، دندانهبندی شانهای ۱۲٫۵ است. در این نوع دندانهزنی، سوراخکاری در آرایشی منظم انجام میشود و محل برخورد ردیفهای دندانه در گوشههای تمبر قابل بررسی است. این ویژگی برای تمایز نسخه نوع A اهمیت دارد؛ زیرا در سال ۱۹۳۴ گونه دیگری با دندانهبندی متفاوت، یعنی ۱۳٫۵ در ۱۲٫۷۵، منتشر شد. بنابراین، تشخیص این دو نسخه تنها با توجه به تصویر و رنگ امکانپذیر نیست و اندازهگیری دقیق دندانهها نیز ضرورت دارد. واترمارک دایرههای متعدد نوع دوم نیز نشانه دیگری است که در بررسی کاغذ و شناسایی این تمبر باید مورد توجه قرار گیرد.
ارزش اسمی ۶ سنت در نظام پولی هلند آن دوره بیان شده و نباید آن را با واحدهای پولی امروزی اشتباه گرفت. اعتبار پستی این تمبر تا ۳۱ مارس ۱۹۴۴ ادامه داشت؛ تاریخی که پایان امکان استفاده رسمی از آن در خدمات پستی را مشخص میکند. فاصله میان انتشار در ۱۹۲۶ و پایان اعتبار در ۱۹۴۴، این قطعه را به یکی از نمونههای دوره طولانی استفاده از تصویر ویلهلمینا در نظام پستی هلند تبدیل کرده است.
برای مجموعهداران، جذابیت این تمبر در کنار پرتره شناختهشده ملکه، به امکان بررسی گونههای فنی مجموعه وِت بازمیگردد. مقایسه دندانهبندی نوع A با نسخه سال ۱۹۳۴، بررسی واترمارک و توجه به شیوه چاپ، راهی برای شناخت دقیقتر تفاوتهایی است که در نگاه نخست ممکن است از چشم دور بمانند. تیراژ عظیم این نسخه نیز نشان میدهد که تصویر ویلهلمینا چگونه از محدوده نمادهای سلطنتی فراتر رفت و به یکی از تصاویر پرتکرار در ارتباطات روزمره هلند بدل شد.
.شما میتوانید این تمبر را در سبد خرید به آلبوم مجموعه تمبر خود اضافه کنید