در سنت نشان‌شناسی اروپا، شیر یکی از شناخته‌شده‌ترین نمادهای اقتدار سیاسی و فرمانروایی است. این حیوان در نشان‌های سلطنتی و اشرافی، معمولاً با مفاهیمی چون قدرت، شجاعت و حاکمیت پیوند دارد. بلژیک نیز از کشورهایی است که شیر در تاریخ نمادهای رسمی آن جایگاهی برجسته دارد. تمبر ۱ فرانک این کشور از مجموعه «عدد روی شیر نشان‌شناختی» (Number on Heraldic Lion)، نمونه‌ای از استفاده از همین سنت تصویری در طراحی تمبرهای رسمی و دولتی است؛ اثری که در آن نماد شیر با نمایش برجسته ارزش اسمی ترکیب شده است.

انتشار این تمبر در مه ۱۹۵۱، در دوران سلطنت بودوئن اول (Baudouin I)، انجام شد. بلژیک در آن زمان با پیامدهای جنگ جهانی دوم و تحولات سیاسی پس از اشغال کشور دست‌وپنجه نرم می‌کرد. بودوئن در سال ۱۹۵۰، پس از بحران سلطنتی ناشی از مناقشه بر سر بازگشت لئوپولد سوم، به‌عنوان شاهزاده سلطنتی مسئولیت‌های پادشاهی را بر عهده گرفت و در سال ۱۹۵۱ رسماً به سلطنت رسید. انتشار تمبرهای رسمی و دولتی در چنین دوره‌ای بخشی از نیاز مستمر نظام پستی به تمبرهایی با ارزش‌های اسمی مختلف بود؛ تمبرهایی که برای پرداخت هزینه خدمات پستی روزمره به کار می‌رفتند، نه برای بزرگداشت یک رویداد خاص.

عنصر تصویری محوری این انتشار، شیر نشان‌شناختی (Heraldic Lion) است. این نماد در سنت تاریخی بلژیک با نشان برابانت (Brabant) ارتباط دارد؛ منطقه‌ای تاریخی که نشان شیر آن در شکل‌گیری نمادهای حکومتی بلژیک نقش داشته است. در نشان‌شناسی، شیر معمولاً در وضعیتی ایستاده بر دو پای عقبی تصویر می‌شود و دو پای جلویی آن حالت تهاجمی یا دفاعی دارند. این حالت که در اصطلاح نشان‌شناسی «شیر ایستاده» (Lion Rampant) نامیده می‌شود، یکی از متداول‌ترین آرایه‌های حیوانی در نشان‌های سلطنتی اروپا است. شیر در این سنت صرفاً یک عنصر تزئینی نیست، بلکه حامل معنای سیاسی و تاریخی است.

در این تمبر، عدد ارزش اسمی در کنار نقش شیر قرار گرفته و رابطه میان نماد رسمی و کاربرد پستی را شکل می‌دهد. عنوان مجموعه نیز بر همین ترکیب تأکید دارد: شیر نشان‌شناختی در کنار عدد. استفاده از چنین طراحی‌ای باعث می‌شود ارزش اسمی تمبر بخشی از ساختار بصری آن باشد، نه صرفاً نوشته‌ای فرعی در حاشیه. این شیوه در تمبرهای قطعی اهمیت عملی داشت؛ زیرا شناسایی سریع ارزش تمبر را برای کاربران و کارکنان خدمات پستی آسان‌تر می‌کرد.

این نمونه در دو طیف رنگی سرخابی مایل به قرمز و یاسی مایل به صورتی ثبت شده است. طراحی آن به لئون یانسنس (Leon Janssens) و ویلیام گوفین (William Goffin) نسبت داده شده و چاپ در کارگاه تمبر مالین (Atelier du Timbre, Malines) انجام گرفته است. روش چاپ برجسته (Typography)، کاغذ مات و چسب عربی از ویژگی‌های فنی آن هستند. ابعاد تمبر ۲۱ × ۲۵ میلی‌متر و دندانه‌بندی آن ۱۳½ × ۱۴ است.

از نظر تمبرشناسی، این انتشار برای بررسی تحول طراحی تمبرهای رسمی بلژیک، نماد شیر در نشان‌های اروپایی و شیوه نمایش ارزش اسمی اهمیت دارد. وجود گونه‌های فرعی در این مجموعه نیز امکان مقایسه تفاوت‌های چاپی و ظاهری نمونه‌ها را برای مجموعه‌داران تمبر فراهم می‌کند.

شما می‌توانید این تمبر را در سبد خرید به آلبوم مجموعه تمبر خود اضافه کنید.