تمبر
-
وضعیتمُهر خورده / باطله
-
نوع تمبررسمی و دولتی
-
کشور
تمبرهای امانات پستی بخشی از نظام تخصصی خدمات پستی ایران بودند که برای ثبت هزینه ارسال بستهها و محمولهها مورد استفاده قرار میگرفتند. این تمبرها برخلاف نمونههای رایج نامهنگاری، کاربرد مستقیمی در محاسبه و ثبت کرایه حمل امانات داشتند و متناسب با مبلغ دریافتی، روی بارنامههای پستی الصاق میشدند. تمبر یکریالی مورد بررسی در ۳۰ اردیبهشت ۱۳۳۷ (۲۰ مه ۱۹۵۸)، در دوره پهلوی دوم منتشر شد و نمونهای از این شیوه ثبت هزینه در ساختار خدمات پستی ایران به شمار میرود.
عنصر اصلی تصویر، شیپور پستی است که درون یک قاب تزئینی قرار گرفته است. شیپور از نمادهای شناختهشده در تاریخ ارتباطات پستی جهان محسوب میشود و حضور آن بر روی این تمبر، ارتباط مستقیم طرح با خدمات نامهرسانی و انتقال مرسولات را نشان میدهد. برخلاف تمبرهایی که به مناسبت رویدادهای تاریخی یا بزرگداشت شخصیتها منتشر میشوند، در اینجا تصویر بر معرفی یک خدمت عمومی و کارکرد سازمانی پست متمرکز است. رنگ قرمز نیز جلوه مشخصی به نقش مرکزی داده و در کنار قاب تزئینی، ترکیبی منظم و رسمی ایجاد کرده است.
از نظر فنی، این تمبر با ابعاد ۲۵ × ۳۱ میلیمتر و به روش فن چاپ تولید شده است. دندانهبندی ۱۲٫۵ و واترمارک نشان ایران از مشخصات قابل توجه آن هستند. واترمارک در ساختار کاغذ قرار دارد و یکی از جزئیاتی است که در بررسی فنی و شناسایی نمونههای این انتشار اهمیت دارد. همچنین در پشت تمبر، آثار کمرنگی از قاب مستطیلی و نوشته معکوس IRAN دیده میشود. این قاب در نمونههای شستهشده ممکن است وضوح خود را از دست بدهد یا بهطور کامل محو شود؛ بنابراین میزان باقیماندن این نشانهها میتواند میان نمونههای مختلف متفاوت باشد.
کاربرد این تمبر در اسناد مربوط به حمل امانات، آن را به بخشی از تاریخ اجرایی و اداری شبکه پستی ایران تبدیل کرده است. از دیدگاه مجموعهداری، این نمونه برای مجموعههای تخصصی تاریخ پست ایران، تمبرهای خدماتی، شیپورهای پستی و اسناد مرتبط با حمل مرسولات قابل توجه است. ترکیب تصویر نمادین با ویژگیهای فنی و نشانههای پشت تمبر، امکان بررسی آن را از جنبههای گوناگون تمبرشناسی فراهم میکند.
این انتشار یکریالی، تصویری از شیوه ارائه و ثبت خدمات امانات پستی در ایران دوره پهلوی دوم به نمایش میگذارد و در کنار ارزش کاربردی تاریخی، ویژگیهای فنی مشخصی برای شناسایی دارد.
شما میتوانید همین تمبر را در سبد خرید خود به آلبوم مجموعه تمبر خود اضافه کنید.