تمبر
-
وضعیتمُهر نخورده / بی باطل
-
نوع تمبررسمی و دولتی
-
کشور
در میان تمبرهای قدیمی ایران، نمونههایی که به نام پادشاهان منتشر شدهاند، راهی برای آشنایی با تاریخ سلطنت و شکلگیری مجموعههای موضوعی هستند. تمبر یکشاهی احمدشاه قاجار، منتشرشده در سال ۱۹۱۱ میلادی، به دورهای تعلق دارد که احمدشاه هنوز در آغاز زندگی و سلطنت خود بود و سلسله قاجار بر ایران حکومت میکرد. تصویر پادشاه بر تمبر، آن را به یادگاری از فضای سیاسی و اداری ایران در اوایل قرن بیستم تبدیل کرده است.
در تاریخ تمبر ایران، این سری احمدشاه قاجار با نام احمدی کوچک شناخته میشود؛ عنوانی که به تصویر احمدشاه در سنین پایین اشاره دارد و این سری را از تمبرهای بعدی او، معروف به «احمدی بزرگ»، متمایز میکند. این تمبرها از نمونههای قابل توجه دوران قاجار هستند و برای مجموعهدارانی که تمبرهای پادشاهان ایران و سیر تحول چهرههای سلطنتی روی تمبر را گردآوری میکنند، اهمیت تاریخی دارند. نام «احمدی کوچک» در منابع و مجموعههای تمبرشناسی ایران نیز برای شناسایی این سری به کار رفته است.
احمدشاه قاجار در سال ۱۲۸۸ خورشیدی و در پی برکناری محمدعلیشاه به سلطنت رسید. دوران پادشاهی او با دگرگونیهای مهمی در ساختار سیاسی ایران همراه بود؛ از پیامدهای انقلاب مشروطه و تلاش برای تثبیت نهادهای حکومتی تا فشارهای خارجی و ناآرامیهای داخلی. این تحولات بخشی از زمینه تاریخی دورهای هستند که تمبر موردنظر در آن منتشر شد. به همین دلیل، این قطعه علاوه بر کاربرد پستی، برای مجموعههایی که به تاریخ قاجاریه و چهرههای سلطنتی ایران میپردازند نیز موضوعیت دارد.
ارزش اسمی یکشاهی، از ویژگیهای مهم این نمونه است. واحدهای پولی کوچکتر در نظام پستی گذشته برای پرداخت هزینه خدمات روزمره کاربرد داشتند و تمبرهای دارای ارزشهای گوناگون، بخشی از سازوکار ارسال نامه و مرسولات محسوب میشدند. وجود نمونههای شاهی و قرانی در میان تمبرهای تاریخی ایران، امکان گردآوری مجموعههایی بر پایه ارزش اسمی، دوره انتشار یا پادشاهان را فراهم میکند؛ بنابراین این تمبر میتواند در کنار نمونههای همدوره، تصویری گستردهتر از تمبرهای پستی ایران در عصر قاجار ارائه دهد.
از نظر مشخصات ظاهری، این تمبر با ابعاد ۲۵ × ۳۲ میلیمتر و ترکیب رنگ سبز و نارنجی شناخته میشود. روش چاپ ثبتشده برای آن، چاپ فرورفته و تایپوگرافی است و دندانههای آن در گونههای مختلف گزارش شدهاند. تیراژ ۱۲٬۲۶۷٬۷۰۰ قطعه نیز از اطلاعات ثبتشده این انتشار است. این مشخصات در کنار تصویر احمدشاه، به شناسایی تمبر و جایگاه آن در میان آثار پستی تاریخی کمک میکنند.
برای مجموعهدارانی که به تاریخ پست ایران، تمبرهای پادشاهی یا دوره پایانی قاجاریه علاقه دارند، این نمونه میتواند بخشی از یک مجموعه تاریخی باشد؛ مجموعهای که بهجای تمرکز صرف بر ارزش اسمی، روند تغییرات تمبرهای ایران و پیوند آنها با دورههای مختلف تاریخ کشور را دنبال میکند.
شما میتوانید همین تمبر را در سبد خرید خود به آلبوم مجموعه تمبر خود اضافه کنید.