در سنت اسلامی، خطبه تنها مجموعه‌ای از جملات برای بیان یک موضوع دینی نیست؛ این قالب از دیرباز راهی برای پیوند دادن آموزه‌های مذهبی با مسائل روز جامعه بوده است. منبر نیز در فرهنگ عمومی مسلمانان جایگاهی فراتر از یک محل سخنرانی داشته و در دوره‌های مختلف، بستری برای آموزش، تبیین دیدگاه‌های اجتماعی و طرح مسائل سیاسی فراهم کرده است. تمبر یادگاری ایران با تصویر آیت‌الله خمینی در حال ایراد خطبه، به همین جنبه از حضور او در عرصه عمومی توجه دارد؛ یعنی نقش سخن گفتن و ارتباط مستقیم با مخاطبان.

سخنرانی‌های امام خمینی در سال‌های فعالیت سیاسی و پس از پیروزی انقلاب، بخش مهمی از شیوه ارتباط او با جامعه را تشکیل می‌داد. این سخنان صرفاً در محدوده جلسات حضوری باقی نمی‌ماندند؛ متن پیام‌ها و سخنرانی‌ها گردآوری و منتشر می‌شد و رسانه‌هایی مانند رادیو و تلویزیون امکان دسترسی شمار بیشتری از مردم به آن‌ها را فراهم می‌کردند. پژوهش‌های تاریخی نیز به گستردگی مجموعه گفتارها، پیام‌ها و مصاحبه‌های او اشاره کرده‌اند؛ مجموعه‌ای که موضوعات دینی را با مسائل اجتماعی و سیاسی زمان خود پیوند می‌داد.

اهمیت این تصویر را می‌توان در ارتباط آن با جایگاه خطبه در جامعه ایران نیز دید. خطبه‌های مذهبی در ایران معاصر، به‌ویژه پس از انقلاب، به یکی از مجراهای بیان مواضع عمومی و طرح مسائل جاری تبدیل شدند. در این فضا، سخنرانی مذهبی می‌توانست هم‌زمان حامل مفاهیم اعتقادی و بازتاب‌دهنده دیدگاه‌های اجتماعی و سیاسی باشد. دانشنامه ایرانیکا نیز در بررسی سنت خطبه در ایران، به پیوند میان محتوای دینی و موضوعات سیاسی و اجتماعی در این قالب اشاره می‌کند.

این تمبر در ۱۲ فوریه ۱۹۹۰، چند ماه پس از درگذشت آیت‌الله خمینی، منتشر شد. از این رو، تصویر او در حال سخنرانی را باید در بستر مجموعه تمبرهای یادبود آن دوره بررسی کرد؛ آثاری که بخشی از حافظه رسمی و تصویری سال‌های نخست پس از انقلاب را شکل می‌دادند. تمبرهای یادبودی ایران در آن سال‌ها، افزون بر کارکرد پستی، حامل پیام‌هایی درباره شخصیت‌ها، رویدادها و هویت سیاسی و فرهنگی کشور بودند.

از نگاه مجموعه‌داری، این قطعه نمونه‌ای از ثبت چهره‌های سیاسی و مذهبی در قالب تصویر تمبر است؛ موضوعی که به‌ویژه برای گردآوری مجموعه‌های مرتبط با تاریخ معاصر ایران، شخصیت‌های مذهبی و تحولات فرهنگی پس از انقلاب اهمیت دارد. چاپ رنگارنگ، ارزش اسمی ۳ ریال و دندانه‌بندی ۱۳ نیز مشخصات فنی قابل ثبت این انتشار هستند. تیراژ یک‌میلیونی آن، اطلاعاتی مستند برای شناخت شرایط انتشار و جایگاه این قطعه در میان تمبرهای یادگاری همان دوره فراهم می‌کند.

شما می‌توانید همین تمبر را در سبد خرید خود به آلبوم مجموعه تمبر خود اضافه کنید.