تمبر ایران 10 دینار ایران طرح نشان رسمی دولت شاهنشاهی
-
سال ضرب/انتشار۱۳۵۲ شمسی
-
دوران حکومتمحمدرضا پهلوی
-
اندازه25 × 32 mm
-
ارزش اسمی10 دینار
معرفی
تمبر «نشان دولتی ایران در قاب تزئینی» که در تاریخ ۶ اسفند ۱۳۵۲ (۲۵ فوریه ۱۹۷۴) توسط دولت شاهنشاهی ایران منتشر شد، یکی از مهمترین تمبرهای رسمی اواخر دوره پهلوی به شمار میرود. این اثر در زمره تمبرهای رسمی (Official) قرار میگیرد؛ تمبرهایی که عمدتاً برای مکاتبات و امور اداری نهادهای دولتی مورد استفاده قرار میگرفتند و نقش مهمی در نظام مکاتبات رسمی کشور داشتند.
موضوع اصلی این تمبر، نشان ملی شاهنشاهی ایران است؛ نمادی که ریشههای آن به سدههای میانی تاریخ ایران بازمیگردد و در دوران قاجار و پهلوی به عنوان یکی از مهمترین نمادهای رسمی کشور مورد استفاده قرار گرفت. تصویر شیر و خورشید، همراه با شمشیر، برای قرنها یکی از شناختهشدهترین نمادهای هویت سیاسی و تاریخی ایران بود.
شیر در فرهنگ ایرانی غالباً نماد قدرت، شجاعت و پادشاهی تلقی میشد، در حالی که خورشید نمادی از فرّ ایزدی، روشنایی و شکوه سلطنت به شمار میرفت. افزوده شدن شمشیر نیز به این نشان، مفاهیمی همچون اقتدار، دفاع از سرزمین و حاکمیت ملی را تداعی میکرد. در دوران پهلوی، این نشان به عنوان مهمترین نماد رسمی دولت، بر روی اسناد، پرچمها، نشانهای حکومتی و تمبرهای رسمی کشور مورد استفاده قرار داشت.
انتشار این تمبر در سال ۱۹۷۴ میلادی، در دوران سلطنت محمدرضا شاه پهلوی (1919–1980)، بازتابی از اهمیت نمادهای ملی در سیاست هویتی حکومت پهلوی بود. در این دوره، تأکید بر تداوم تاریخی ایران و پیوند میان دولت مدرن و میراث شاهنشاهی باستانی، جایگاه ویژهای در گفتمان رسمی کشور داشت.
از منظر هنری، استفاده از قاب تزئینی در طراحی تمبر، جلوهای رسمی و تشریفاتی به این اثر بخشیده است. ترکیب رنگهای قرمز کارمینی تیره و آبی مایل به سبز نیز بر شکوه و وقار نشان ملی افزوده و آن را به یکی از زیباترین تمبرهای رسمی ایران تبدیل کرده است.
از نظر فنی، این تمبر با ارزش اسمی ۱۰ دینار و در قالب یک تمبر رسمی منتشر شد. اثر حاضر با روش چاپ گراور (Photogravure) تولید شده و دارای دندانه شانهای ۱۳¾ × ۱۳ است. همچنین وجود واترمارک رسمی ایران شامل نشان ملی درون دایره و کتیبه «Sh» از ویژگیهای مهم فیلاتلیک آن محسوب میشود.
این تمبر با تیراژ ۵ میلیون نسخه منتشر شد و امروزه یکی از آثار مهم در مجموعههای تخصصی مرتبط با نمادهای ملی ایران، تاریخ پهلوی، نشانشناسی (Heraldry) و تمبرهای رسمی به شمار میرود.
اگر به حوزه کلکسیون تمبر علاقه دارید، همین حالا این تمبر ارزشمند را به سبد خرید خود اضافه کنید.