تمبر ایران 2 ریال ایران طرح نشان رسمی دولت شاهنشاهی
-
سال ضرب/انتشار۱۳۵۲ شمسی
-
دوران حکومتمحمدرضا پهلوی
-
اندازه25 × 32 mm
-
ارزش اسمی2 ریال
معرفی
تمبر رسمی «نشان دولتی ایران در قاب تزئینی» که در تاریخ ۶ اسفند ۱۳۵۲ (۲۵ فوریه ۱۹۷۴) منتشر شد، یکی از شناختهشدهترین تمبرهای رسمی دوره پهلوی به شمار میرود. این اثر بخشی از مجموعه تمبرهای اداری دولت شاهنشاهی ایران بود و در مکاتبات رسمی نهادهای دولتی و سازمانهای وابسته مورد استفاده قرار میگرفت.
موضوع اصلی این تمبر، نشان ملی شیر و خورشید ایران است؛ نمادی که برای چندین قرن یکی از مهمترین نشانههای هویت سیاسی و تاریخی ایران محسوب میشد. تصویر شیر در فرهنگ ایرانی نمایانگر قدرت، شجاعت و پادشاهی است، در حالی که خورشید مفاهیمی چون فرّه ایزدی، روشنایی و مشروعیت سلطنت را تداعی میکند. وجود شمشیر در دست شیر نیز به مفاهیمی نظیر اقتدار ملی، دفاع از سرزمین و حاکمیت سیاسی اشاره دارد.
در دوران پهلوی، نشان شیر و خورشید نه تنها بر روی پرچم رسمی کشور، بلکه بر اسناد دولتی، نشانهای حکومتی، سکهها و تمبرهای رسمی نیز نقش بسته بود. استفاده از این نماد در تمبرهای اداری، بیانگر اهمیت آن در ساختار هویتی و تشریفاتی حکومت شاهنشاهی بود.
انتشار این تمبر در دوران سلطنت محمدرضا شاه پهلوی (1919–1980) و در سالهای اوج برنامههای مدرنسازی کشور، نشاندهنده تلاش حکومت برای پیوند میان دولت مدرن و میراث تاریخی ایران بود. تمبرهای رسمی این دوره علاوه بر کارکرد اداری، امروزه به عنوان اسناد مهمی از تاریخ سیاسی و نظام بوروکراتیک ایران شناخته میشوند.
از منظر هنری، قاب تزئینی پیرامون نشان ملی، جلوهای رسمی و باشکوه به تمبر بخشیده است. ترکیب رنگهای سبز زمردی و نارنجی مایل به قرمز نیز زیبایی بصری خاصی ایجاد کرده و این اثر را به یکی از جذابترین تمبرهای رسمی ایران تبدیل کرده است.
از نظر فنی، این تمبر با ارزش اسمی ۲ ریال و در قالب یک تمبر رسمی (Official) منتشر شد. چاپ آن به روش گراور (Photogravure) انجام گرفته که به دلیل کیفیت بالا در نمایش جزئیات، یکی از برترین روشهای چاپ تمبر محسوب میشود. همچنین دندانه شانهای ۱۳¾ × ۱۳ و وجود واترمارک رسمی ایران شامل نشان ملی درون دایره و کتیبه «Sh» از ویژگیهای مهم فیلاتلیک این اثر است.
تمبر حاضر با تیراژ بسیار بالای ۳۰ میلیون نسخه منتشر شد که آن را به یکی از پرتیراژترین تمبرهای رسمی دوره پهلوی تبدیل میکند. با وجود فراوانی نسبی، اهمیت تاریخی و نمادین آن موجب شده است که در مجموعههای تخصصی مرتبط با تاریخ پهلوی، نشانهای ملی، شیر و خورشید و تمبرهای رسمی ایران جایگاه ویژهای داشته باشد.
اگر به حوزه کلکسیون تمبر علاقه دارید، همین حالا این تمبر ارزشمند را به سبد خرید خود اضافه کنید.