تمبر ۵۰ ریالی منتشرشده در ۴ ژوئن ۱۹۹۰ به مناسبت نخستین سالگرد درگذشت آیت‌الله روح‌الله خمینی، یکی از مهم‌ترین و شناخته‌شده‌ترین تمبرهای سیاسی و تاریخی جمهوری اسلامی ایران محسوب می‌شود. این تمبر یادبودی تنها یک اثر پستی نیست، بلکه سندی تصویری از یکی از مهم‌ترین نقاط عطف تاریخ معاصر ایران به شمار می‌رود.

آیت‌الله روح‌الله خمینی (Ruhollah Khomeini) به‌عنوان رهبر انقلاب اسلامی ۱۳۵۷ و بنیان‌گذار جمهوری اسلامی ایران، تأثیر عمیقی بر ساختار سیاسی و اجتماعی ایران در قرن بیستم بر جای گذاشت. درگذشت وی در ۳ ژوئن ۱۹۸۹، یکی از مهم‌ترین رویدادهای سیاسی تاریخ معاصر ایران بود و نخستین سالگرد این واقعه در سال ۱۹۹۰ با انتشار این تمبر یادبودی گرامی داشته شد.

این تمبر در دوران تثبیت ساختار جدید رهبری جمهوری اسلامی و در زمان رهبری آیت‌الله سید علی خامنه‌ای (Ali Khamenei) و ریاست‌جمهوری اکبر هاشمی رفسنجانی (Akbar Hashemi Rafsanjani) منتشر شد. از این رو، انتشار آن را می‌توان بخشی از تلاش برای ثبت حافظه سیاسی و تاریخی انقلاب اسلامی در قالب هنر تمبر دانست.

از نظر طراحی، تصویر اصلی تمبر به پرتره آیت‌الله خمینی اختصاص یافته است؛ تصویری که با بهره‌گیری از رنگ‌های چندگانه و سبک گرافیکی رایج تمبرهای رسمی جمهوری اسلامی در اواخر دهه ۱۹۸۰ و اوایل دهه ۱۹۹۰، حالتی رسمی و یادمانی به خود گرفته است. موضوع این تمبر در کاتالوگ‌های بین‌المللی در دسته شخصیت‌های مشهور و انقلابیون طبقه‌بندی شده و از این نظر برای مجموعه‌داران تمبرهای سیاسی و شخصیت‌محور اهمیت ویژه‌ای دارد.

از لحاظ فنی، این اثر با ارزش اسمی ۵۰ ریال و در تیراژ نسبتاً بالای سه میلیون نسخه منتشر شد. تمبر فاقد واترمارک بوده و به روش چاپ افست (Offset Lithography) توسط بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران تولید شده است. همچنین دندانه خطی ۱۰٫۵ از دیگر ویژگی‌های تخصصی این تمبر است که در شناسایی نسخه‌های مختلف و مطالعات تمبرشناسی اهمیت دارد.

تمبرهای مربوط به رهبران سیاسی و انقلاب‌ها همواره جایگاه مهمی در بازار جهانی تمبر دارند، زیرا علاوه بر ارزش کلکسیونی، اسنادی تاریخی از تحولات سیاسی کشورها محسوب می‌شوند. تمبر نخستین سالگرد درگذشت آیت‌الله خمینی نیز از جمله آثار شاخص تمبرشناسی معاصر ایران است که برای علاقه‌مندان به تاریخ سیاسی ایران، انقلاب اسلامی و مجموعه‌داران تمبرهای موضوعی اهمیت فراوانی دارد.

اگر به حوزه کلکسیون تمبر علاقه دارید، همین حالا این تمبر ارزشمند را به سبد خرید خود اضافه کنید.