تمبر
-
وضعیتمُهر خورده / باطله
-
نوع تمبرمناسبتی و یادبودی
-
کشور
رادیو در قرن بیستم یکی از مهمترین ابزارهای تحول ارتباطات انسانی بود؛ رسانهای که امکان انتقال صدا و اخبار را بدون نیاز به حضور فیزیکی مخاطب فراهم کرد و بهتدریج به بخشی جداییناپذیر از زندگی اجتماعی تبدیل شد. ژاپن نیز در این تحول جایگاه تاریخی مهمی دارد. در ۲۲ مارس ۱۹۲۵، نخستین برنامه رادیویی این کشور از ایستگاه رادیویی توکیو پخش شد؛ رویدادی که آغاز رسمی دوران پخش رادیویی در ژاپن محسوب میشود.
پنجاه سال پس از این اتفاق، وزارت پست و مخابرات ژاپن در ۲۰ مارس ۱۹۷۵ تمبری یادبود منتشر کرد تا نیمقرن فعالیت رادیویی در این کشور را گرامی بدارد. این انتشار بهجای استفاده از تصویر یک دستگاه رادیو، آنتن یا تجهیزات مخابراتی، به سراغ زبان هنر و مفاهیم نمادین رفت. انتخاب اثر هنری «کانمونشو» از شیکو موناکاتا، هنرمند برجسته ژاپنی، به این تمبر هویتی متفاوت بخشیده است.
موناکاتا (۱۹۰۳–۱۹۷۵) از نامآورترین هنرمندان چاپ چوب ژاپن در قرن بیستم بود. او با بهرهگیری از سنت چاپ برجسته ژاپنی و تلفیق آن با بیان هنری شخصی، آثاری با مضامین مذهبی، ادبی و فرهنگی خلق میکرد. موناکاتا در آثار خود از خطوط قدرتمند، چهرههای انسانی و ترکیببندیهای پرتحرک استفاده میکرد و بهجای بازنمایی صرفاً واقعگرایانه، به دنبال انتقال مفاهیم از طریق نمادها و فرمهای هنری بود.
عنوان «کانمونشو» (Kan-mon-sho) نام اثری است که برای این تمبر به کار رفته است. مفهوم آن با دیدن و شنیدن ارتباط دارد؛ دو توانایی اساسی که در ماهیت رسانه رادیو نیز معنای ویژهای پیدا میکنند. موناکاتا در توضیح طرح خود از دو شخصیت بودایی، مانجوشری (Monju Bosatsu) و فُوگِن (Fugen Bosatsu)، الهام گرفته است. این دو پیکره در ترکیب هنری اثر، نماد مشاهده و شنیدن هستند و مفهوم گسترش فرهنگ پخش و دریافت پیام در پهنه جهان را بازتاب میدهند. به این ترتیب، موضوع ارتباطات از طریق یک بیان هنری با ریشههای فرهنگی و مذهبی ژاپن پیوند خورده است.
از نظر طراحی، استفاده از چهرههای انسانی و ساختار نمادین، این تمبر را از بسیاری از انتشارهای متعارف مخابراتی متمایز میکند. اثر با ابعاد ۲۹ × ۴۰ میلیمتر و چاپ رنگارنگ فتوگراور تولید شده است. این روش چاپ امکان انتقال جزئیات خطوط و تفاوتهای رنگی طرح اصلی را فراهم میکند. دندانهبندی ۱۳ و کاغذ معمولی نیز از مشخصات فنی آن هستند. تیراژ انتشار به ۳۵ میلیون قطعه رسید.
این تمبر برای مجموعههای موضوعی مرتبط با تاریخ رادیو، ارتباطات، هنر معاصر ژاپن، چاپ چوب و آثار شیکو موناکاتا اهمیت دارد. همچنین از نمونههای جالبی است که در آن یک مناسبت فناورانه از طریق اثری با مفاهیم فلسفی و مذهبی معرفی شده است.
تمبر پنجاهمین سال رادیو ژاپن، فراتر از ثبت یک سالگرد ارتباطاتی، بازتابی از پیوند هنر سنتی و رسانههای نوین در تاریخ معاصر این کشور است.
شما میتوانید همین تمبر را در سبد خرید خود به آلبوم مجموعه تمبر خود اضافه کنید.